Бу .клапан- сувны еткизюв системасында идаре этюв компонентидир, онынъ кесюв, низамлав, акъынтыны ёлдан чыкъарув, терс акъынтынынъ огюне кечюв, басымны стабиллештирюв, акъынтыны ёлдан чыкъарув я да ташып басымны енгиллештирюв киби вазифелери бар. Сувны идаре этмек системаларында къулланылгъан клапанлар энъ саде кесюв клапанларындан башлап, сонъ дередже муреккеп автоматик идаре этмек системаларында къулланылгъан чешит тюрлю клапанларгъа къадар, оларнынъ чешитлери ве характеристикалары пек чокъ. Клапанлар ава, сув, був, чешит тюрлю коррозиялы муитлер, чамур, ягъ, сувлу маден ве радиоактив муитлер киби чешит тюрлю сувукълыкъларнынъ акъыны идаре этмек ичюн къулланыла биле. Клапанлар да демир клапанларгъа, дёгме челик клапанларгъа, тот басмагъан челик клапанларгъа, хром молибден челик клапанларгъа, хром молибден ванадий челик клапанларгъа, дуплекс челик клапанларгъа, пластик клапанларгъа, стандарт олмагъан махсус клапанларгъа ве материалгъа коре дигер клапан материалларына болюнелер. Клапанларны алгъанда насыл техникий талапларгъа дикъкъат этмек керек .
1. Клапанларнынъ характеристикалары ве категориялары бору ёлларынынъ проект весикъаларынынъ талапларына джевап бермек керек .
1.1 Клапаннынъ моделинде миллий стандартнынъ ракъамлаштырув талаплары косьтерильмек керек. Эгер бу корпоратив стандарт олса, моделнинъ уйгъун тарифи косьтерильмек керек.
1.2 Клапаннынъ иш басымы ичюн 100 млн.≥бору ёлунынъ иш басымы. Фияты тесир этмемек презумпциясы алтында клапаннынъ даянып оладжакъ иш басымы бору ёлунынъ керчек иш басымындан буюк олмакъ керек; клапаннынъ эр бир тарафы къапалы къыймет олгъанда, акъызма олмадан, клапаннынъ иш басымынынъ 1,1 кересини даянып олмакъ керек; клапан ачыкъ олгъанда, клапаннынъ корпусы клапаннынъ эки кере иш басымы талапларына даянмакъ керек.
1.3 Клапанлар япув стандартлары ичюн эсаснынъ миллий стандарт ракъамы косьтерильмек керек. Эгер бу корпоратив стандарт олса, корпоратив весикъалар сатын алув анълашмасына къошулмакъ керек [1].
2. Клапаннынъ материалыны сечип алынъыз .
2.1 Клапан материалы, яваш-яваш боз тюстеки демир боруларны къулланмакъ тевсие этильмегени ичюн, клапан корпусынынъ материалы эсасен дёгме демир олмакъ керек, дёгменинъ сыныфы ве керчек физик-химик сынав малюматлары косьтерильмек керек.
2.2 1.1.клапансап материалы тот басмагъан челиктен япылгъан клапан сапы (2СР13) япылмакъ керек, буюк диаметрли клапан да тот басмагъан челикке къоюлгъан клапан сапы олмакъ керек.
2.3 Гайка материалы дёгме алюминий джез я да дёгме алюминий тунчтан япылгъан, онынъ къаттылыгъы ве къавийлиги клапан сапындан буюктир [1].
2.4 Клапан сапы втулкасынынъ материалы клапан сапынынъкинден буюк къаттылыкъкъа ве къавийликке малик олмамакъ керек, сувгъа батырылгъанда о, клапан сапы ве клапан корпусынен электрохимик коррозия мейдангъа кетирмемек керек.
2.5 Сыгъдырув юзюнинъ материалы .1.нинъ чешитлери бар.клапанлар, чешит тюрлю муурлемек усуллары ве материал талаплары;2Адий клиновой къапу клапанлары, бакъыр алкъанынъ материалы, пекитюв усулы ве джыйыштырув усулы анълатмакъ керек;3Юмшакъ тыкъынтылы къапу клапанлары, клапан плёнкасынынъ резина астлыкъ материалы Физик, химиявий ве гигиеник сынавларнынъ малюматлары;4Кобелек клапанларында клапан корпусындаки тыкъынты юзюнинъ материалы ве кобелек левхасындаки тыкъынты юзюнинъ материалы косьтерильмек керек; оларнынъ физик ве химиявий сынав малюматлары, хусусан резинанынъ гигиена талаплары, къартайувгъа къаршы перформансы ве агъырувы; Козь резина ве ЭПДМ резина ве иляхре, мелиорация резинасыны къарыштырмакъ къатты ясакъ этиле.
2.6 Клапаннынъ валларынынъ къапламасы .1.Бору агъындаки клапанлар адет узьре сийрек ачылгъаны ве къапалгъаны ичюн, упаковка бир къач йыл девамында фааль олмамакъ керек, упаковка исе эскирмейджек, бойлеликнен, тыкъынты эффекти узун вакъыт девамында сакъланаджакъ;2Клапан валынынъ упаковкасы да сыкъ-сыкъ ачылувгъа ве къапалувгъа даянмакъ керек , тыкъынты эффекти яхшы;3Юкъарыдаки талапларны козь огюне алып, клапан валларынынъ упаковкасыны омюр бою я да он йылдан зияде денъиштирмек олмаз;4Эгер упаковканы денъиштирмек керек олса, клапаннынъ конструкциясында сув басымы шартында денъиштирмек мумкюн олгъан тедбирлер козь огюне алынмакъ керек.
3. Денъишкен сурьатлы узатма къутусы .
3.1 Къутунынъ корпусынынъ материалы ве ички ве тышкъы коррозиягъа къаршы талаплар клапан корпусынынъ принципине келише. о
3.2 Къутуда тыкъынты тедбирлери олмакъ керек, къуту исе джыйылгъан сонъ 3 метрлик сув колоннасына батырылувгъа даянып ола. о
3.3 Къуту устюндеки ачув ве къапатув сынъыр алетлери ичюн ерлештирюв гайкасы къутуда олмакъ керек. о
3.4 Кочюрильме лаф къурулышынынъ конструкциясы акъылгъа сыгъыр. Ачылгъанда ве къапатылгъанда о, тек клапаннынъ валыны айландырмагъа меджбур эте биле, оны ашагъы-юкъары кочюрмеге меджбур этмей. о
3.5 Денъишкен сурьатлы узатма къутусы ве клапан валынынъ уплотнительни акъызмасыз бир бутюнликке багълап оламай. о
3.6 Къутуда къалдыкълар ёкъ, шестерня сетки къысымларыны ягънен къорчаламакъ керек.
4.Клапанишлев механизми
4.1 Клапаннынъ чалышувынынъ ачылув ве къапалув ёнелишини саат тарафындан къапатмакъ керек. о
4.2 Бору агъындаки клапанлар сыкъ-сыкъ эльнен ачылгъаны ве къапатылгъаны ичюн, ачув ве къапатув айланувларынынъ сайысы чокъ олмамакъ керек, атта буюк диаметрли клапанлар да 200-600 айланув сынъырларында олмакъ керек. о
4.3 Бир адамнынъ ачув ве къапатув ишини къолайлаштырмакъ ичюн, сантехникнинъ басымы алтында энъ буюк ачув ве къапатув моменти 240м-м олмакъ керек.
4.4 Клапаннынъ ачув ве къапатув амелият уджу стандартлаштырылгъан ольчюли квадрат шекилли олмакъ керек ве адамлар оны догърудан-догъру ерден ишлетмек ичюн ерге бакъмакъ керек. Дискли клапанлар ер асты бору агълары ичюн келишмей. о
4.5 Клапаннынъ ачылув ве къапалув дереджесини косьтерген панель .
1.Клапаннынъ ачылув ве къапалув дереджесининъ шкала сызыгъы ёнелиш денъиштирильген сонъ, редукторнынъ къапагъына я да дисплей панелининъ къабугъына дёгюльмек керек, эписи ерге бакъып, шкала сызыгъы козьге чарпкъаныны косьтермек ичюн люминесцент тознен бояланмакъ керек; Яхшы вазиетте тот басмагъан челик плёнка къулланмакъ мумкюн, ёкъса о боялангъан челик плёнка, оны япмакъ ичюн алюминий тери къулланма;3Индикатор инеси козьге чарпкъан ве къатты ерлештирильген, ачув ве къапатув низамы догъру олгъан сонъ, оны перченлернен беклемек керек. о
4.6 Эгер 1.1.клапантерен комюльген, ишлев механизми ве дисплей панеллери арасындаки месафе исе 1,5 ола.≥Ерден 15м узакълыкъта узатма штангасы олмакъ керек, оны къатты беклемек керек, адамлар ерден козетип, чалышмакъ мумкюн олсунлар. Яни бору агъындаки клапанларны ачув ве къапатув ишлери скважина тюбюндеки ишлер ичюн келишмей.
5. Клапанчалышувны тешкерюв
5.1 Клапан белли бир характеристикадаки партияларда чыкъарылгъанда, ашагъыдаки чалышув сынавларыны кечирмек ичюн нуфузлы тешкиляткъа ишанмакъ керек:1.Иш басымы вазиетинде клапаннынъ ачылув ве къапалув моменти;2Иш басымы вазиетинде клапаннынъ къатты къапатылгъаныны темин эте бильген токътамайып ачылгъан ве къапатылгъан вакъытлар;3Бору сув еткизюв шартында клапаннынъ акъувгъа къаршылыкъ коэффициентини тапмакъ. о
5.2 Клапан заводдан чыкъмаздан эвель ашагъыдаки сынавларны кечирмек керек: 1.1.1.Клапан ачыкъ олгъанда, клапаннынъ корпусы клапаннынъ иш басымынынъ эки къаты ички басым сынавына даянмакъ керек;2Клапан къапатылгъанда, эки тараф да клапаннынъ иш басымынынъ 11 кересини ташымакъ керек , акъызма олмасын; лякин маденнен къаплангъан кобелек клапаны, акъызма къыймети уйгъун талаплардан буюк олмаса
6. Клапанларнынъ ички ве тышкъы коррозиягъа къаршы .
6.1 1.1.1.1.1.1.клапанкорпусыны (онынъ ичинде денъишкен сурьатлы узатма къутусы) башта къум ве пасны ёкъ этмек ичюн атмакъ керек, къалынлыгъы 0~3 мм ве зияде олгъан тозлу зеэрсиз эпоксид катранны электростатик ёлнен ягъламакъ керек. Экстра-буюк клапанлар ичюн зеэрсиз эпоксид катранны электростатик ёлнен ягъламакъ къыйын олгъанда, бойле зеэрсиз эпоксид боясыны да фырчылап, ягъламакъ керек.
6.2 Клапан корпусынынъ ички тарафы ве клапан плёнкасынынъ бутюн къысымлары толусынен коррозиягъа къаршы олмакъ кереклер. Бир тарафтан, оны сувгъа батыргъанда пасланмаз, эки маден арасында электрохимик коррозия олмаз; дигер тарафтан, сувгъа къаршылыкъны эксильтмек ичюн юзю тегиз ола. о
6.3 Клапан корпусындаки коррозиягъа къаршы эпоксид катран я да боянынъ гигиена талапларында уйгъун органнынъ сынав рапорты олмакъ керек. Химик ве физик хусусиетлери де уйгъун талапларгъа джевап бермек керек .
7. Клапанларны къапламакъ ве ташув .
7.1 Клапаннынъ эки тарафыны да ярыкъны къапаткъан плёнкаларнен къапатмакъ керек. о
7.2 Орта ве кичик калибрли клапанларны саман йиплернен багълап, савутларда ташып кетмек керек.
7.3 Буюк диаметрли клапанлар да, ташув вакътында зарарланмасын деп, саде агъач рамка туткъычларынен къаплангъан .
8. Клапаннынъ завод къулланмасыны тешкеринъиз .
8.1 Клапан — бу донатма, ве заводнынъ къулланмасында ашагъыдаки меракълы малюматлар косьтерильмек керек: клапаннынъ характеристикасы; къалып; иш басымы; истисал стандарты; клапаннынъ корпусынынъ материалы; клапаннынъ сап материалы; тыкъынты материалы; клапан валыны къапламакъ ичюн материал; клапаннынъ сапы втулка материалы; Коррозиягъа къаршы материал; ишнинъ башлангъыч ёнелишини; инкъиляплар; иш басымы алтында ачув ве къапатув моменти;
8.2 нинъ ады.ТВС КЛАПАНЫистисалджы; чыкъарылгъан куню; заводнынъ серия ракъамы: агъырлыкъ; диафрагма, тешиклернинъ сайысы ве багълайыджынынъ орта тешиклери арасындаки месафефланецсхема иле косьтерилелер; умумий узунлыкъ, кенълик ве юксекликнинъ идаре ольчюлери; ачув ве къапатув вакъытларынынъ семерелилиги; клапаннынъ акъымынынъ къаршылыгъы Коэффициент; клапанны заводдан тыш тешкерювнинъ уйгъун малюматлары ве монтаж ве хызмет косьтерюв тедбирлери ве иляхре.
Яйын вакъты: янв-12-2023
